دام ياوران ري

شناخت و پرورش شتر مرغ
( بخش دوم : پرورش )

مدیریت ترویج سازمان جهاد کشاورزی استان یزد

تهيه و تنظيم:سعيد حبيبي

جوجه كشي شترمرغ


 بطور تئوري هر شترمرغ ماده يك روز در ميان تخم مي‌گذارد ليكن در عمل اغلب وقفه طولاني حتي بيشتر از يك ماه در تخم‌گذاري مشاهده مي‌گردد. پس از جمع آوري تخم شترمرغ‌ها و ذخيره آنها بايستي آنها را در ستر قرار داد. مدت نگهداري در ستر حدود 39 روز مي‌باشد. در چهلمين روز پس از ستر كردن تخم‌ها بايستي آنها را به هچر انتقال داد. جهت اخذ نتيجه بهتر و درصد هچ مطلوبتر بايد نكات زير را مد نظر قرار داد:

1- حمل و نقل تخم شترمرغها به دقت انجام گيرد.
2- در ذخيره كردن تخم شترمرغ‌ها در اتاق نگهداري دقت لازم را مبذول داشت.
3- از ورود ميكروب‌ها و عوامل بيماريزا به هچري جلوگيري نمود.
4- چرخاندن تخم شترمرغ.
5- رطوبت و حرارت لازم تامين گردد.

 

 



انتقال به هچري
 هرگونه جابجايي و حمل و نقل تخم شترمرغ‌ها بايستي بدقت صورت گيرد و از تكانهاي شديد كه موجب كاهش هچ مي‌شود پرهيز نمود. براي اينكار مي‌توان از اسفنج و ابر و نظاير آن استفاده كرد.
براي حمل و نقل و به مدت طولاني بايستي تخم شترمرغ‌ها را طوري قرار داد كه كيسه هوايي در بالاي تخم قرار گيرد همانطوري كه قبلاً ذكر گرديد تشخيص بالا و پايين بودن تخم شترمرغ مشكل است. براي اين كار از روش كندلينگ استفاده مي‌كنند بدين منظور تخم‌ها را در يك اتاق تاريك با چراغ قوه قوي بررسي مي‌كنند و در طي اولين روز كيسه هوايي ممكن است به اندازه يك توپ پينگ پنگ در انتهاي يك طرف تخم ديده شود و بقيه قسمت هاي تخم قدري تيره تر به نظر مي رسند پس از كندل كردن طرف كيسه هوايي را علامت گذاري مي‌كنند.

طول مدت ذخيره كردن تخم در انبار 2 تا 10 روز مي‌باشد در اولين دوره تخم‌گذاري كه كيفيت آلبومين بالا مي‌باشد مي‌توان طول مدت نگهداري تخم را افزايش داد هرچه از دوره تخم‌گذاري مي‌گذرد مدت نگهداري تخم شترمرغ در انبار را بايستي كاهش داد. به هر صورت تخم‌ها بايستي حداقل يك روز پس از انتقال در انبار ذخيره تخم نگهداري شوند، سپس به هچر منتقل گردند.
درجه حرارت نسبت مستقيمي با رشد جنين دارد، براي جلوگيري از رشد جنين در زمان انبار كردن تخم‌ها درجه حرارت بين 20-15 درجه سانتيگراد توصيه مي‌گردد در اوايل دوره تخم‌گذاري درجه حرارت بالاتر از اواخر دوره تخم‌گذاري جهت ذخيره كردن مي‌باشد.

 پر كردن ستر به روش All in- All out از لحاظ بهداشتي بهتر از روش تدريجي مي‌باشد. به شرطي كه تخم شتر مرغ كافي جهت پرو خالي كردن به بك باره موجود ‌باشد از نظر عملي ذخيره كردن تخم شترمرغ به مدت 6 روز و قرار دادن آنها به يك باره در ستر ممكن مي‌باشد. قبل از قراردادن تخم‌ها در ستر بايستي آنها را به دقت و به تدريج گرم نمود تا از گرم شدن ناگهاني در ستر اجتناب شود تفاوت زياد درجه حرارت ستر و اتاق نگهداري شترمرغ باعث مي‌شود كه تخم‌ها عرق كرده و محيط مناسبي جهت ميكروارگانيسم هاي مضر فراهم گردد. براي گرم كردن تخم شترمرغ‌ها بايستي آنها را در اتاق پيش گرم به مدت چند ساعت نگهداري‌كرد.


رعايت بهداشت تخم مرغ هچري

يكي از مهمترين علل كاهش باروري و افت درصد هچ در جوجه كشي آلودگي تخم شترمرغ در طول دوره جوجه‌كشي و قبل از آن مي‌باشد لذا بايستي جوجه‌كشي تحت شرايط بهداشتي ويژه صورت پذيرد.
اقدام اوليه بهداشتي با قرار دادن حوضچه يا ظرف ضد عفوني در مدخل جوجه‌كشي و استفاده از چكمه و روپوش و جلوگيري از ورود افراد متفرقه به داخل جوجه‌كشي است. روش‌هاي مختلفي جهت كاهش آلودگي تخم شترمرغ وجود دارد مثل شستشو و اسپري تخم‌ها با ضدعفوني كننده‌ها و يا دود دادن در انكوباتور در شستشوي تخم‌ها بايستي دقت زياد مبذول داشت. زيرا شستشوي شديد باعث از بين رفتن تخم قابل جوجه‌كشي مي‌شود. شستن باعث كاهش ميكروب از سطح تخم شترمرغ فقط به مدت چند ساعت مي‌شود ليكن باعث تخريب لايه محافظ تخم مي‌گردد . و ميكروبها بسرعت از منافذ تخم وارد مي‌گردند.

در موقع شستشوي تخم شترمرغ نكات زير را بايستي رعايت كرد:
1-كثافات بايستي توسط برس يا پارچه از تخم زدوده شوند بايستي به اين نكته توجه داشت كه تخم‌هاي خيلي كثيف مستعد آلودگي به ميكروب‌ها هستند چنين تخم‌هايي نبايستي جهت جوجه‌كشي انتخاب گردند زيرا باعث آلودگي ساير تخم شترمرغ‌ها مي‌شوند.

2- مايع پاك كننده كه جهت تميزكردن تخم شترمرغ بكار برده مي‌شود بايستي حداقل پنج درجه گرمتر از خود تخم باشد(ترجيحاً 10 درجه سانتي‌گراد گرمتر باشد).

3- مايع پاك كننده، دستكش‌ها، پارچه و هرچيزي كه جهت پاك كردن تخم بكار مي رود بايستي يك بار مصرف باشد و براي هر تخم به طور جداگانه مصرف گردد تخم شترمرغ نبايستي در مايع غوطه ور گردد بلكه بايستي مايع روي آن ريخته شود.

4- بعد از شستشو بايستي تخم‌ها فوراً خشك گردند زيرا مرطوب بودن تخم‌ها باعث مي‌شود محيط ايده آل براي ميكروب‌ها فراهم گردد. براي خشك كردن مي‌توان از دستمال كاغذي استفاده كرد.

5- تخم‌ها نبايستي عرق كنند زيرا باعث مكش ميكروب‌ها به داخل تخم مي‌شوند بايستي از نوسانات درجه حرارت نيز كاست.

6- هنگام تميز كردن تخم‌ها همه با هم تميز شوند چنانچه تخم شترمرغ كثيف و تميز با هم نگهداري شوند تخم‌هاي تميز مستعدتر براي جذب ميكروب نسبت به تخم‌هاي كثيف مي‌باشند.

دود دادن با پارافرمالدئيد براي تخم شترمرغ‌ها ضرري ندارد ليكن براي شخص دود دهنده مضر مي‌باشد پارافرمالدئيد را مي‌توان با گرم كردن تبخير نمود يا اينكه با پرمنگنات پتاسيم مخلوط كرد. اين روش براي ضدعفوني كردن محيط هچري و دستگاه هاي جوجه‌كشي مناسب است 5/3 گرم فرمالدئيد تبخير شده براي يك متر مكعب فضا كافي است طول مدت دود دهي نبايد از بيست دقيقه تجاوز نمايد. تخم شترمرغ‌ها را قبل از روز چهارم و بعد از روز سي و هفتم دوره جوجه‌كشي نبايد گاز فرمالدئيد داد.

چرخاندن تخم شترمرغ‌ها

زرده توسط شالاز در سفيده به صورت غوطه ور نگهداري مي‌شود از مواد غذايي سفيده استفاده كرده و تنفس مي‌كند چنانچه تخم شترمرغ در يك مكان به مدت طولاني قرارگيرد زرده نمي تواند اكسيژن و مواد غذايي را به طور طبيعي دريافت كند.
به محض اينكه اتاقك هوايي تخم شترمرغ مشخص گرديد تخم‌ها را بايستي طوري قرار داد كه اتاقك هوايي در بالا قرار گيرد و با سطح افق زاويه 45 درجه بسازد در هر بار چرخاندن90 درجه آن را به سمت مخالف چرخاند به طوري كه با سطح افق زاويه 45 درجه تشكيل دهد. ضروري است در هر شبانه روز 6 بار تخم شترمرغ‌ها چرخانده شود. بعد از اينكه تخم‌ها در هچر قرار گرفتند(روز چهلم جوجه‌كشي) چرخاندن متوقف مي‌گردد.

چنانچه تشخيص كيسه هوايي ميسر نباشد چرخاندن تخم‌ها بايستي بصورت افقي باشد دراين حالت تخم‌ها به صورت افقي خوابانده مي‌شود و در هر بار چرخش 180 درجه چرخانده مي‌شود به طوري كه هر بار يك طرف تخم‌ها در زير قرار گيرد. چرخش بايستي يك بار در جهت عقربه هاي ساعت و در نوبت بعدي مخالف جهت عقربه هاي ساعت باشد. چرخاندن افقي ممكن است باعث گردد سر جوجه و كيسه هوايي در دو قطب مخالف تخم شترمرغ قرار گيرد.


 درجه حرارت جوجه کشی

در جوجه‌كشي دو نوع دماسنج كاربرد دارد:
- دماسنج خشك
- دماسنج تر
دماسنج خشك دماي هوا را نشان مي‌دهد و ارتباط مستقيم با رشد جنيني دارد هرچه دما بيشتر باشد رشد جنين بيشتر مي‌شود. دماسنج تر درجه تبخير آب را نمايش مي‌دهد و رطوبت نسبي و از دست دادن وزن تخم شترمرغ را معلوم مي‌كند. در اين قسمت منظور از درجه حرارت، درجه حرارتي است كه توسط دماسنج خشك نشان داده مي‌شود.

تخم شترمرغ خيلي به نوسانات درجه حرارت ماشين جوجه‌كشي حساس نيست بلكه نسبت به تفاوت درجه حرارت در بالا و پايين تخم در ماشين جوجه‌كشي حساس است درجه حرارت ستر بين 5/35 تا 37 درجه سانتي‌گراد توصيه مي‌گردد خارج از اين دامنه يا نوسانات شديد درجه حرارت باعث بروز مشكلاتي از قبيل ناهنجاري در جوجه توليدي مي‌گردد.

 

رطوبت نسبي از تفاوت دماسنج‌هاي تر و خشك مشخص مي‌گردد عدد دماسنج خشك هيچ گاه كمتر از دماسنج تر نيست بطور مثال چنانچه دماسنج خشك 5/35 درجه را نشان دهد و دماسنج تر 3/21 درجه سانتي‌گراد باشد با مراجعه به جدول در مي يابيم رطوبت نسبي 25% است.

چرا رطوبت نسبي اهميت دارد؟ رطوبت نسبي هوا در جوجه‌كشي بستگي تام به از دست دادن وزن تخم شترمرغ دارد و كم شدن وزن تخم اندازه كيسه هوايي را معلوم مي‌كند و بنابراين مقدار هواي موجود در تخم شتر مرغ جهت جوجه قبل از خارج شدن از پوسته را مشخص مي‌كند. هرچه رطوبت نسبي كمتر باشد كيسه هوايي بزرگتر مي‌باشد. رطوبت زياد هم باعث مشكلاتي مي‌شود و جوجه توليدي تحت شرايط رطوبت بيش از حد ضعيف مي‌باشد و ناهنجاري‌هايي از قبيل تومور در گردن، كوتاهي پا و پنجه هاي پا مشاهده مي‌گردد. بنابراين رطوبت تا40% جهت جوجه‌كشي تخم شترمرغ توصيه مي‌گردد.

تهويه

درجه حرارت و رطوبت نسبي ارتباطي نزديكي با جريان مناسب هوا دارد با توجه به اينكه شترمرغ پيوسته آب و دي اكسيد كربن از خود تراوش مي‌كند لذا مقادير كافي هواي تازه ضروري مي‌باشد تهويه ناكافي رطوبت دستگاه جوجه‌كشي را بالا مي برد و باعث مي‌شود دور تخم شترمرغ‌ها را رطوبت احاطه كند. تهويه ضعيف باعث مي‌شود در توزيع گرما در دستگاه خلل ايجاد شود. تهويه ناكافي سبب مي‌گردد به سرعت سطح اكسيژن پايين بيايد و باعث تجمع دي اكسيد كربن در انكوباتور شود.


مقدار طبيعي اكسيژن در هوا 21% است و اين نسبت براي تخم‌ها مناسب است اگر يك درصد اكسيژن كاهش يابد 5% از هچ تخم شترمرغ‌ها كاسته مي‌شود. افزايش مقدار اكسيژن نيز همين مشكل را خواهد داشت. مقدار طبيعي دي اكسيد كربن 03/0 درصد مي‌باشد چنانچه دي اكسيد كربن دستگاه به 2 درصد افزايش يابد حداقل 5% از هچ كاسته مي‌گردد. .

توصيه‌هاي لازم جهت جوجه‌كشي

1- سالن جوجه‌كشي و دستگاه ها بايستي تميز بوده و به طور مرتب ضد عفوني گردند. سالن جوجه‌كشي بايستي داراي تهويه بوده و در حد امكان خشك باشد.

2- جاهايي كه امكان رشد قارچ است بايستي دستگاه‌ها را با بخار فرمالدئيد گاز داد.

3- دستگاه‌ها بايستي حداقل يك تا دو روز قبل از استفاده مجدد خالي باشند.

4- درجه حرارت و رطوبت نسبي بايستي به طور مرتب تنظيم گردد.

5- قطعات يدكي نظير فيوزها، المنت‌هاي حرارتي، رطوبت سنج‌ها بايستي موجود باشد ضمناً در مواقع قطع برق بايستي از موتور برق اضطراري استفاده كرد.

6- با وزن كردن و كندلينگ تخم شترمرغ‌ها مي‌توان رطوبت و درجه حرارت را تصحيح كرد وزن كردن بايستي هفتگي انجام پذيرد و كندلينگ تخم شترمرغ را بايد بعد از روز 14 و21 و همچنين قبل از انتقال به هچر انجام داد. اندازه‌گيري و مشاهدات بايستي ثبت گردد. بهتر است اين كار بر روي ورقه مخصوص اطلاعات تخم شترمرغ يادداشت گردد. وزن‌كشي و كندلينگ بهتر است با هم صورت گيرد تا دست مالي تخم شترمرغ‌ها به حداقل برسد.

با توجه به اينكه پوسته تخم شترمرغ ضخيم مي‌باشد ديدن محتويات آن به سادگي ديدن تخم ديگر پرندگان كوچك نمي‌باشد با بكاربردن يك منبع نوري قوي در يك اتاق تاريك و استفاده وسايلي نظير يك مكعب كه روي آن با قطر 9-8 سانتي‌متر سوراخ كرده اند امكان پذير مي‌شود.
تخم شترمرغ بارور در هفته دوم جوجه‌كشي قابل تشخيص است . تخم كاملاً يكنواخت حاكي از عدم باروري است اگر به تخم شترمرغ مشكوك بوديم بهتر است آن را در دستگاه قرار داده و هفته بعد مطالعه كنيم. چنانچه در هفته سوم علائمي حاكي از بارور بودن تخم مشاهده نشد طبيعتاً تخم را بايستي از دستگاه خارج نمود.
در پايان هفته ششم كيسه هوايي تقريباً حجم تخم شترمرغ را اشغال مي‌كند اين قسمت را مي‌توان در خلال نوبت هاي كندلينگ با مداد علامت‌گذاري‌ كرد.
هرگز نبايد تخم شترمرغ‌ها را از روي كنجكاوي كندل كرد و از دستمالي بي مورد تخم‌ها خودداري نمود.

تفريخ شترمرغ‌ها

 حوالي سي و نهمين روز تخم شترمرغ‌ها بطور افقي(خوابيده) به هچر انتقال مي‌يابند درجه حرارت هچر تقريباً همان درجه حرارت ستر مي‌باشد چنانچه دستگاه از تخم شترمرغ پر باشد بايستي درجه حرارت هچر را 5/0 تا يك درجه سانتيگراد از ستر كمتر نمود. همانند ستر، هچر نيز بايستي داراي تهويه كافي باشد.

جوجه‌ها جهت جلوگيري از خفه شدن سرشان را بالاي پنجه‌ها قرار داده نوك خود را به درون كيسه هوايي مي برند.‌ گردن جوجه‌ها به اندازه كافي سفت و محكم است و آنها را قادر مي سازند تا پوسته را بشكنند. به علت اينكه اكسيژن كافي در دسترس جوجه‌ها نمي‌باشد جهت تنفس مجبور به شكستن پوسته تخم مي‌شوند. جوجه‌ها به تنهايي قادر به شكستن پوسته تخم هستند و ندرتاَ به كمك احتياج دارند مگر در مواقعي كه جوجه در حالت غير طبيعي در تخم باشد و يا اينكه تازه پوسته اتاقك هوايي را سوراخ كرده و قادر به ادامه آن نيست چنانچه جوجه هنگام شكستن پوسته تخم در وضعيت مناسب قرار نداشت بايستي بطور كامل پوسته را كنار زد و به بيرون آمدن جوجه كمك نمود در طي اين فعاليت‌ها بايستي بند ناف را در نظر داشت كه نه كشيده شود نه آسيب ببيند اگر بند ناف خون افتاد بايستي آنرا گره زد يا به وسيله گاز استريل بانداژ كرد. بعضي از توليد كنندگان جوجه سعي مي‌كنند درجه رطوبت را پائين نگهدارند تا اكسيژن موجود را افزايش دهند. بعضي ديگر رطوبت را افزايش مي‌دهند به هر حال سطوح بالاي رطوبت در هچر موجب مي‌شود تا استرس شديدي در جوجه‌ها پديد آيد. ضمن اينكه جوجه‌ها يكنواخت تر مي‌شوند.

جوجه‌ها تا زماني كه كاملا خشك شوند و بتوانند روي پاي خود بايستند در هچر باقي بمانند.

پرورش جوجه

 بعد از انتقال جوجه‌ها از هچري به پنهاي مخصوص جوجه بايد آنها را در درجه حرارت 35-30 درجه سانتي‌گراد نگهداري نمود. اين ميزان درجه حرارت بايد در هفته، 2تا3 درجه كاهش يابد و در نهايت به 20 درجه سانتي‌گراد برسد از رفتار جوجه‌ها مي‌توان به متعادل بودن درجه حرارت محيط پي برد اگر حرارت خيلي بالا باشد جوجه‌ها به طور ايستاده و با دهان باز و بالهاي آويزان خواهند بود و از منبع حرارت دور مي‌شوند. اگر درجه حرارت پايين باشد جوجه‌ها در محل منبع حرارت تجمع خواهند كرد. درجه حرارت در حدود 24-20 درجه سانتي‌گراد بخصوص در شب‌هاي سرد بسيار مهم است.

منبع حرارتي بايد طوري نصب گردد كه خطر سوزاندن جوجه وجود نداشته باشد منبع حرارتي بايستي در داخل پن جوجه باشد اگر منبع حرارتي شعله داشته باشد بايستي مواظب بود كه دي اكسيد كربن در سطح سالن بخصوص در كف منتشر نشود منابع حرارتي زيرزميني نسبت به ديگر منابع مزيت دارند. منابع حرارتي زيرزميني در كف سالن، حرارت يكنواخت پخش مي‌كنند كه كاملاً مورد نياز و مطلوب جوجه است ديگر منابع حرارتي بيشتر پشت پرنده را گرم مي‌كنند كه درصورت سرد بودن زمين باعث سرما خوردن جوجه شترمرغ مي‌گردد. گاهي نيز از منابع نوري جهت گرم كردن سالن استفاده مي‌گردد .نورهاي تيره با لامپ‌هاي سفيد به نورهاي قرمز ترجيح داده مي‌شوند . منابع نوري قرمز باعث درخشندگي پشت و نوك جوجه‌ها شده و ممكن است باعث تهاجم بعضي جوجه شترمرغ‌ها به جوجه هاي ضعيف گردد بايد توجه داشت كه درجه حرارت در مناطق مختلف سالن يكنواخت باشد. درجه حرارت در ارتفاع هم سطح جوجه‌ها و در سطح زمين در جاهاي مختلف سالن بايستي اندازه گيري شود.

تهويه نيز در پرورش جوجه بسيار مهم است و باعث كنترل موارد زير مي‌گردد :
1- رطوبت نسبي
2- تراكم امونياك و اكسيژن در سالن
3- ورود باكتري مضر

تهويه نبايستي آن چنان زياد باشد كه تنظيم درجه حرارت سالن را مختل كند. رطوبت نسبي تا حد امكان بايستي پايين نگه داشته شود رطوبت پايين باعث كاهش آلودگي باكتريايي و قارچي مي‌گردد هواي ورودي و خروجي بايستي جداگانه باشند و ورودي‌ها بايستي در محل بالاتر از خروجي‌ها قرارگيرند. نصب فيلتر در هواده‌ها باعث كاهش آلودگي باكتريايي مي‌گردد.

پن هاي جوجه و گردشگاه

 حركت و دويدن جوجه هاي شترمرغ از اهميت زيادي برخوردار است حركت باعث مصرف انرژي و كمي سرعت رشد مي‌گردد از طرفي حركت باعث تقويت استخوانها و ماهيچه انگشتان پا مي‌گردد همچنين رضايت غريزي جوجه شترمرغ در دويدن حاصل مي‌گردد . ايجاد گردشگاه براي جوجه‌ها نه تنها باعث كم شدن استرس در جوجه‌ها مي‌گردد بلكه از دفرمه شدن پا( در شترمرغ بسيار اهميت دارد) جلوگيري مي‌نمايند. هچري، پن جوجه‌ها ، گردشگاه شترمرغ‌هاي مادر بايستي نزديك هم باشند تا از استرس حمل و نقل جلوگيري بعمل آيد. به خصوص پن جوجه‌ها و گردشگاه آنان بايستي طوري باشد كه آزادانه بتوانند رفت و آمد داشته باشند.

فضاي لازم براي جوجه‌ها بستگي به سن آنها دارد . حداقل فضا براي هر جوجه در پن 25/0 مترمربع است كه اين ميزان در سه ماهگي 2 مترمربع مي‌باشد. چنانچه تعداد كمي جوجه در پن نگهداري شود فضاي لازم براي هر جوجه افزايش پيدا مي‌كند و در اين صورت حداقل فضاي لازم براي جوجه‌هاي كمتر از 3 ماه 5 متر مربع و براي نيمچه‌هاي 3 تا 6 ماهه 10 مترمربع مي‌گردد. اگر فضاي لازم در نظر گرفته نشود باعث از بين رفتن انگيزه حركت در جوجه ها و دفرمه شدن پا و استرس مي‌گردد.

گردشگاه بايد طول بيشتري در مقايسه با عرض پن داشته باشد. تا فضاي مناسب جهت دويدن مستقيم جوجه‌ها را به طور مطلوب فراهم نمايد. گردشگاه بايستي در طرف آرامتر پن جوجه‌ها باشد و حداكثر فاصله از صداهاي موجود مثل ترافيك، ملاقات كنندگان و ساير منابع صوتي را داشته‌باشد. بهتر است جوجه‌ها هرچه زودتر در هواي آفتابي و گرم به دويدن و گردش بپردازند خورشيد منبع طبيعي ويتامين
D3 بوده و از راشيتيسم جلوگيري مي‌كند. در روزهاي گرم و خشك تابستان از روز سوم مي‌توان جوجه‌ها را به گردشگاه هدايت كرد. در هواي مرطوب اين كار بايستي از هفته ششم به بعد انجام گيرد و جوجه‌ها بايستي به مرور با هواي بيرون آشنا شوند اگر حتي يك جوجه شروع به لرزيدن كرد گله بايستي به داخل برگشت داده شود و در موقعيتي ديگر كه هوا گرمتر است اجازه خروج به آنها داد جوجه‌ها بايستي از تابش نور مستقيم آفتاب در روزهاي گرم در امان باشند. اين كار با استفاده از سايبان و سقف ميسر مي‌گردد.

 

پوشش كف
در خصوص پوشش كف پن‌ها اختلاف نظر وجود دارد و هدف از پوشش كف سالن به حداقل رساندن خطر عفونت‌ها جلوگيري از يبوست مزاج و همچنين جلوگيري از صدمات پا مي‌باشند. پوشش هاي كف مي‌توانند به صورت هاي زير باشند: كانكريت، پوشش چوبي، موكت، چمن مصنوعي، تفاله دانه هاي روغني. شن ، خرده پلاستيك، كاه و تراشه نجاري(پوشال). بعضي از پوشش‌ها اثر منفي داشته و باعث يبوست مي‌گردند. كاه اگر حتي به خوبي خرد شده باشد نبايستي به عنوان پوشش كف براي جوجه‌ها استفاده شود. چرا كه ممكن است باعث يبوست جدي شده و جوجه‌ها تلف گردند. براي هرگونه پوشش بايد توجه داشت تكه هاي كوچك مثل سيم، ميخ، چوب و پلاستيك در بستر نباشند زيرا اين اشياء توسط جوجه‌ها بلعيده مي‌شوند.

بهداشت

هر شخص مي‌تواند با ورود خود بيماري را به پنهاي جوجه منتقل نمايد(حتي كاركنان فارم) براي اين منظور حوضچه ضدعفوني بايستي در محل ورودي آشيانه جوجه‌ها وجود داشته باشد.
بعد از تماس با پرندگان مريض، بايستي كاركنان قبل از ورود به آشيانه جوجه مجدداً دوش بگيرند. جوجه‌ها نبايستي در پنهايي قرار داده شوند كه قبلاً جوجه هاي ديگر در آن بوده اند و قبل از ورود جوجه به اين پن ها بايستي بوسيله ضد عفوني كننده هاي قوي سترون شوند در مواردي كه عفونت قارچي مشاهده مي‌شود سالن بايستي با بخار فرمالدئيد گاز داده شود بهتر است پن‌ها چند روزي قبل از ورود جوجه هاي جديد خالي باقي بماند.

آبخوري و دانخوري بايستي روزانه تميز شوند هرگز نبايد غذاي جديد را به غذاي باقيمانده در دانخوري اضافه كرد زيرا باعث گسترش عفونت قارچي مي‌شود. غذاي خشك، گرد و غبار دار و غذاي مانده در دانخوري ها نبايد در آشيانه جوجه‌ها نگهداري شوند. غذاي باقيمانده توسط جوجه‌ها مي‌تواند در تغذيه بالغين مورد استفاده قرار گيرد. آب حداقل سه بار در روز بايستي تعويض شود براي جلوگيري از گرم شدن آب مصرفي در محل گردشگاه نبايستي آب خوري در معرض نور آفتاب قرار گيرد بعضي از پرورش دهندگان، آب مصرفي جوجه‌ها را قبل از در دسترس قرار دادن مي‌جوشانند.

مراقبت از جوجه‌ها


جوجه هايي كه از سرعت رشد كمي برخوردار هستند بايستي از گله جدا كرد تا تحت مراقبت بيشتري قرار گيرد و از اذيت و آزار جوجه‌هاي ديگر در امان باشند مشاهده چشمي به تنهايي براي تشخيص بيماري كافي نيست بخصوص در جوجه‌هاي جوان بدين منظور بايستي اضافه وزن جوجه‌ها را كنترل نمود تا هفته ششم جوجه‌ها بايستي سه بار در هفته وزن شوند و ازآن به بعد وزن كشي يك بار در هفته كافي مي‌باشد(تا سن سه ماهگي).

در پرورش جوجه به نكات زير بايستي كاملاً توجه نمود:
1- جوجه‌ها در هفته اول زندگي وزن خود را از دست مي‌دهند و بعد از يك هفته وزن بدن افزايش مي يابد.
2- در ده روزگي جوجه‌ها بايستگي به وزن حداقل 1000 گرم برسند.
3- در طول هفته سوم و چهارم اضافه وزن روزانه كم شده و مجدداً افزايش پيدا مي‌كند.
4- جوجه‌ها با وزن پائين هنگام هچ سرعت رشد بهتري را در هفته اول در مقايسه با جوجه‌هايي كه هنگام هچ وزن بالاتري دارند نشان مي‌دهند.

ممكن است جوجه‌هايي ديده شوند كه علاقه‌اي به راه رفتن و ميل به خوراك و آشاميدن ندارند كه در چنين مواردي براي تحريك به راه رفتن جوجه بايستي همراه مادر پرورش يابد. اين كار كمك به راه رفتن جوجه خواهد كرد همچنين علاقه جوجه به آب با اضافه كردن رنگهاي غذايي يا بوسيله چسبانيدن اشيا رنگي( پر رنگ و زرق و برق دار) و يا از ظروفي كه در ته آنها عكس دارد جهت آبخوري استفاده نمود.

جهت تحريك جوجه‌ها به دان خوردن بايستي از نوك انگشت به داخل ظرف دانخوري زد تا جوجه‌ها به طرف دانخوري كشيده شوند ادرار و مدفوع و سطح شكم جوجه‌ها بايستي بطور مرتب كنترل شود ادرار طبيعي آبكي و بدون غلظت است و مدفوع در حالت طبيعي نرم است و نبايد خشك و پلت شكل باشد. سطح شكم زرد رنگ است و نبايد به رنگ آبي باشد. كليه مشاهدات مخصوصاً وزن روزانه در برگه مخصوص يادداشت گردد.

مديريت عملي

سه سيستم مديريت بشرح زير وجود دارد:
1- باز
2- نيمه باز
3- بسته
در سيستم بسته شتر مرغ‌ها در يك فضاي محدود نگهداري شده و با غذاي آماده تغذيه مي‌شوند در سيستم باز در مناطق وسيع مرتعي آزاد هستند و سيستم نيمه باز تلفيقي از دو سيستم فوق مي‌باشد.

در سه سيستم هدف توليد گوشت و چرم است و در 10 تا 14 ماهگي شترمرغ‌هاي پرواري كشتار مي‌شوند. تعدادي نيز به عنوان گله مادر و تعدادي نيز به فروش مي رسند. در آفريقا و استراليا و مناطق وسيعي از آمريكا كه داراي مناطق وسيع با مراتع ضعيف هستند از سيستم باز استفاده مي‌شود در اروپا سيستم مديريتي به دليل محدوديت زمين بسته است.

پن‌ها

چند توصيه مهم در اين خصوص وجود دارد:
1- گردشگاه و پن‌ها در سنين مختلف براي جوجه، نيمچه و شترمرغ‌هاي مادر و براساس هدف پرورش داراي طراحي متفاوت هستند.

2- بخصوص در ساختن پن جوجه بايستي دقت فراوان نمود .پن شترمرغ‌هاي بالغ و قرنطينه نيز بايستي شرايط خاص خود را داشته باشد. لازم است تعدادي پن اضافه براي هريك از سنين پرورش داشته باشيم .خالي گذاشتن پن‌ها براي مدتي باعث شكسته شدن چرخه بعضي از بيماريها و پارازيتها مي‌گردد . عمل اصلاح نژاد و ركوردگيري در پن‌ها عملي مي‌شود . پرندگاني كه از سلامت كامل برخوردار نيستند بايستي از گله جدا شوند.

3- آشيانه هاي مختلف بايستي طوري طراحي گردند كه گردش كار براي پرسنل فارم راحت باشد.

4- كاركنان بايستي عمليات روزانه را از پن هاي جوجه به طرف شترمرغ‌هاي بالغ ادامه دهند و اين كار بايستي در جهت پرندگان سالم و سپس پرندگان مريض باشد اين عمل باعث مي‌شود بهداشت فارم رعايت گردد. پرندگاني با سن بيشتر و با زمان نگهداري طولاني تر در چراگاه فضاي بيشتري را نياز دارند. وقتي در مورد اندازه چراگاه تصميم گيري مي‌شود بايد به اين نكته توجه داشت كه شترمرغ پرنده اي است كه به طور غريزي به فضاي زيادتري نسبت به ساير ماكيان احتياج دارد. و دويدن در چراگاه سلامت پرنده را تضمين مي‌نمايد.

حصاركشي

 حصاركشي در چراگاه اهميت خاصي دارد بايستي فضاي چراگاه طوري باشد كه شترمرغ به راحتي گردش كند و همچنين گردشگاه به صورت طولي ساخته شود كه شترمرغ‌ها امكان دويدن در آن را داشته باشند. در حصاركشي بايد نكات زير را رعايت نمود:
1- حصار براي شترمرغ‌هاي بالغ بايستي حداقل 8/1 متر ارتفاع داشته باشد و در بالاي ديواره حصار ميله آهني كه قابل ديدن براي شترمرغ باشد نصب‌گردد.

2- حصار بايد از مواد محكم ساخته شود تا در هنگام برخورد شترمرغ‌ها آسيبي به آن وارد نشود. سرعت شترمرغ گاهي به 60 كيلومتر در ساعت مي‌رسد و با توجه به وزن يكصد كيلوگرمي شترمرغ نيروي زيادي به حصار وارد مي‌شود.

3- هيچ گونه سيم خاردار يا امثال آن در حصار بكاربرده نشود زيرا پوست شترمرغ كه ارزش زيادي دارد آسيب مي بيند.

4- چرا گاه بايستي از ورود سگ و شغال محافظت گردد تا از بروز استرس در گله جلوگيري شود.

5 - لبه هاي تيز در گردشگاه حذف شوند و گوشه هاي حصار به صورت مدور طراحي گردند.

سايبان و فضاي مسقف

در مناطق گرم به جاي ساختن آشيانه و سالن مي‌توان از سايبان استفاده كرد. و شترمرغ‌ها جهت استراحت و گريز از تابش مستقيم خورشيد به زير آن پناه مي برند. ضمناً در مواقع باراني سايبان مكان مناسبي جهت شترمرغ‌ها مي‌باشد. ذكر اين نكته ضروري است كه شترمرغ بايد مدت زمان كمي را در زير سايبان سپري كند حتي اگر شرايط هوا باراني يا برفي باشد و اين مسئله به اين دليل است كه نگهداري شتر مرغ در زير سايبان برخلاف ميل غريزي پرنده است تنها در مواردي كه زمين در اثر بارش برف لغزنده است، و بايستي از حضور آنان در چراگاه خودداري نمود.

 

سايبان بايد آفتابگير باشد و اين مسئله بخصوص بايستي در مورد سايبان جوجه شترمرغ‌ها رعايت گردد. براي شترمرغ‌هاي زيرشش ماه سايبان حتماً بايستي به سيستم گرم كننده مجهز باشد و هرگز نبايد درجه حرارت به زير صفر درجه سانتي‌گراد برسد. بايد يك محل شني براي حمام شن پرنده در نظر گرفته شود. سطح زمين در زير سايبان بايستي خشك بوده و ليز نباشد فضولات روزانه بايستي جمع آوري گردند. ارتفاع سايبان بسته به سن جوجه متفاوت است ولي بايستي توجه داشت كه شترمرغ‌ها روزانه يك سانتي‌متر رشد مي‌كنند و در 6 ماه به 5/1 تا2 متر مي‌رسد و بالاخره ارتفاع نهايي پرنده 7/2 تا2/2 متر بعد از يك سالگي است بنابراين ارتفاع سايبان بايستي برحسب سن مورد توجه قرارگيرد.

آبخوري و دانخوري نبايستي در طول چراگاه و محل دويدن پرنده‌ها باشد زيرا باعث مجروح شدن پرنده به خصوص در ناحيه پا مي‌شود. به همين دليل نيز آبخوري و دانخوري نبايستي داراي قسمت هاي تيز و گوشه دار باشد. براي آبخوري شترمرغ‌هاي بزرگتر مي‌توان لاستيك تراكتور را به دو نيم كرد و از آن به عنوان آبخوري استفاده كرد. براي دانخوري يك لاستيك تراكتور را روي زمين خوابانده و وسط آن دان مي ريزند.

Camp Off
بعضي از پرورش دهندگان جهت بالا بردن درصد نطفه داري تخم شترمرغ، نرها و ماده‌ها را در فصل غير تخم‌گذاري (اوايل آبان تا اوايل اسفند) از هم جدا مي‌كنند كه اصطلاحاً به آن
Camp off مي‌گويند در هنگام Camp off بايستي توجه داشت كه شترمرغ‌هاي نر و ماده آنقدر از هم دور باشند كه همديگر را نبينند و يا صداي همديگر را نشنوند. و قبل از شروع فصل تخم گذاري مجدداً آنها را با هم نگهداري مي‌كنند. اين عمل باعث مي‌گردد شترمرغ‌ها در فصل جفت گيري حريص گردند و درصد باروري تخم‌ها افزايش يابد . بايستي توجه داشت كه بعضي از شترمرغ‌ها به دور شدن از جفت خود حساس هستند و ممكن است واكنش نشان دهند و از خوردن غذا تا هنگام مرگ خودداري كنند در اين هنگام بايستي از دور كردن جفت آنها خودداري كرد. برخي از پرورش دهندگان در پايان فصل توليد اقدام به جوجه‌كشي طبيعي مي‌كنند و شترمرغ‌ها روي تخم مي خوابند و عملاً ميل به جفت‌گيري از بين رفته و با وجودي كه شترمرغ‌هاي نر و ماده با هم هستند جفت‌گيري نشده و در شروع دوره تخم‌گذاري بعدي براي جفت‌گيري آماده‌ هستند.

تغذيه

با وجودي كه بيش از يك قرن از نگهداري و پرورش شترمرغ اهلي در فارم مي‌گذرد اما اطلاعات علمي كمي در خصوص تغذيه شترمرغ وجود دارد و نيازهاي غذايي شترمرغ به طور دقيق برآورد نگرديده است . شترمرغ‌ها به طور كامل علفخوار نيستند با وجودي كه آنها علوفه مصرف مي‌نمايند ليكن غذاي دانه‌اي بايد در تغذيه‌اشان مورد استفاده قرارگيرد. علوفه مورد نياز شترمرغ‌ها در مراتع فقير هم قابل دسترسي است در شرايطي كه گاو و گوسفند نمي توانند از علوفه فقير استفاده نمايد همانند ساير دامها هزينه غذا يكي از اصلي‌ترين هزينه هاي پرورش شترمرغ است. ليكن با استفاده از قابليت شترمرغ در مصرف غذاهاي متنوع و فقير مي‌توان از هزينه هاي پرورش‌كاست.

فيزيولوژي هضم در شترمرغ

مطالعات انجام شده بر روي شترمرغ‌ها نشان مي‌دهد كه آنها قادرند الياف خام را بهتر از ساير طيور هضم نمايند. در مقام مقايسه دستگاه گوارش شتر مرغ را مي‌توان با خرگوش و اسب مقايسه كرد جوجه شترمرغ‌ها مي‌توانند تا سن سه هفتگي حدود 6-5 درصد الياف خام را هضم نمايند. و در سن ده هفتگي اين ميزان به 50 تا 60 درصد افزايش مي يابد اين مقدار هضم سلولز، همي سلولز و ليگنين را فقط در نشخواركنندگان مي‌توان مشاهده كرد. غذاي مصرفي از مري و پيش معده عبور مي‌كند و توسط شيره معده عمل شيميايي هضم انجام مي‌گيرد سپس به معده نسبتا بزرگ مي رود و توسط ديواره معده و سنگريزه موجود در غذاي به طور مكانيكي خرد مي‌شوند . سپس وارد روده كوچك شده و توسط ترشحات آن عمل هضم كامل مي‌شود( بخصوص توسط شيره لوزالمعده) فعاليت‌هاي تخميري توسط آپانديس‌ها و روده بزرگ شترمرغ‌ها را قادر مي سازد كه از مقادير فيبر زياد در غذا استفاده كنند عمل هضم غذا حدود 40 ساعت به طول مي انجامد تا فعاليت باكتريهاي بي هوازي در شكستن سلولز وهمي سلولز كامل گردد.

رشد و نمو و وزن زنده شترمرغ‌ها بستگي به تغذيه و مديريت دارد. و پرورش جوجه‌ها طي 14 ماه اول تفاوت محسوسي از نظر تغذيه با يونجه يا جيره بالانس شده دارد چنانچه جوجه‌ها جهت كشتار پرورش مي يابند بهتر است در جيره از مواد كنسانتره استفاده كرد. غذاي مصرفي در شترمرغ وابسته به وزن بدن پرنده و ميزان انرژي موجود در جيره مي‌باشد. معمولاً پرندگان تا زماني كه از لحاظ انرژي نيازشان مرتفع نگردد دست از خوردن نمي كشند. چنانچه جيره پرواري از مواد كنسانتره تشكيل شده باشد غذاي روزانه دوره رشد جوجه شترمرغ 3 تا 4 درصد وزن بدن مي‌باشد و در پايان دوره رشد جوجه‌ها اين مقدار تقليل مي يابد و به 2‌تا 5/2 درصد وزن بدن كاهش مي يابد در جدول زير متوسط غذاي مصرفي روزانه شترمرغ‌ها در سنين مختلف نشان داده شده است.

علوفه آبدار از قبيل يونجه، گندم، چاودار، علوفه ماش، جو دوسر براي تغذيه جوجه‌ها و بالغين بسيار مطلوب است بعضي از علوفه ها داراي فيبر بالايي هستند و يا اينكه داراي پروتئين و انرژي كمي مي‌باشند كه لازم است اين كمبود با استفاده از مكمل هاي تغذيه‌اي جبران شود.

تغذيه علمي شترمرغ

همانند ساير حيوانات، شترمرغ‌ها هم جهت رشد، نگهداري و توليد نياز به آب، كربوهيدرات، پروتئين، چربي و ويتامين‌ها دارند. در جيره نويسي جهت شترمرغ بايستي به نكات زير توجه داشت:
1- همه مواد مغذي مورد نياز جهت نگهداري و توليد بايستي در جيره غذايي به مقدار كافي وجود داشته باشد و جيره به خوبي بالانس گردد.

2- با وجودي كه شترمرغ‌ها مي‌توانند از غذاهاي متنوع استفاده نمايند بايستي غذا مطابق ذائقه آنها باشد اضافه كردن علوفه سبز به جيره باعث تحريك اشتها مي‌شود.

3- الياف خام در جيره باعث تحريك حركات روده مي‌شود و هضم را افزايش مي‌دهد. به همين دليل بايستي مقدار مشخصي در جيره وجود داشته باشد. براي بالغين15% الياف خام بسته به ماده خشك جيره توصيه مي‌گردد . عدم وجود فيبر خام در جيره باعث مي‌شود اشياء خارجي نظير شن وماسه و خاشاك را ببلعد.

4- جهت بهبود بلع و هضم بايستي غذا را به صورت خرد شده به پرنده داد( به ويژه علوفه و يونجه) و غذاي كنسانتره بهتر است به صورت پلت باشد.

5- غذاي باقيمانده بايستي جمع آوري گردد مخصوصاً جيره‌هايي كه حاوي مواد تخميري و مرطوب است.

آب

همواره بايد آب تميز و تازه در اختيار پرنده قرار گيرد و نياز به آب بستگي به هوا و نوع جيره تفاوت دارد. چنانچه شترمرغ از علوفه تازه استفاده كند به آب كمتري نياز دارد. چنانچه از جيره خشك استفاده كند يا در هواي گرم پرورش يابد به آب بيشتري نياز دارد در يك تحقيق بر روي شترمرغ‌هاي 6-5 ماه ميزان مصرف 1/9 ليتر آب در روز ثبت گرديده است. در اين تحقيق غذاي كنسانتره داده شده و گرماي هوا زير 20 درجه سانتي‌گراد در طي 8 هفته بوده‌است.

سنگريزه

شترمرغ‌ها در مراتع سنگريزه مورد نياز جهت خردكردن علوفه به هنگام هضم غذا را پيدا كرده و مي بلعند. ليكن در شرايط نگهداري در فارم بايستي سنگريزه را در اختيار آنها قرار داد. براي اين كار بهتر است از سنگهايي كه داراي كلسيم هستند استفاده شود. بخصوص در دوره تخم گذاري كه شترمرغ‌هاي ماده به كلسيم بيشتري احتياج دارند.


تغذيه جوجه شترمرغ

در طي سه ماه اول پرورش جوجه‌ها خيلي حساس هستند و در صد تلفات در اين سنين خيلي بيشتر از شترمرغ‌هاي بزرگتر مي‌باشد. رعايت بهداشت و تغذيه مناسب از ميزان تلفات مي كاهد. به محض اينكه جوجه‌ از تخم خارج مي‌شود شروع به جذب زرده مي‌كند جذب زرده باعث مي‌گردد در سه تا چهار روز اول جوجه‌ها به آب و مواد غذايي نياز نداشته باشند كاهش وزن بدن در طي اين چند روز طبيعي‌مي‌باشد.

بهتر است يك تا دو روز بعد از تفريخ، تغذيه جوجه‌ها را شروع كرد. جوجه‌هاي شترمرغ بايستي غذاخوردن را ياد بگيرند آنها قادر به شناسايي غذا در دانخوري نيستند چنانچه مراقبت لازم در اين زمان انجام نگيرد جوجه‌ها از گرسنگي تلف مي‌شوند دانخوري ها با ارتفاع كم بايستي در سراسر آشيانه وجود داشته باشد تا براحتي در دسترس جوجه‌ها قرار گيرد.

به دليل اينكه جوجه شترمرغ‌ها فضول هستند توسط انگشتان غذا را در دانخوري به هم مي ريزند رنگ غذا براي جوجه‌ها مهم است و افزودن علوفه سبز خرد شده به غذا اثر مثبت دارد افزودن كلم ،كاهو، يونجه و هويج و همچنين تخم مرغ سفت شده به غذا مفيد است . برخي از پرورش دهندگان جوجه‌هاي بزرگتر را همراه جوجه‌هاي جوان پرورش مي‌دهند تا طرز غذا خوردن را به آنها ياد بدهند.

جوجه‌هاي جوان علوفه را به غذاي پلت ترجيح مي‌دهند عموماً پرندگان غذاي مرطوب را بيشتر از غذاي خشك دوست دارند. بايستي توجه داشت غذاي مرطوب باعث سوء هاضمه در جوجه‌ها مي‌شود. دانخوري‌ها بايستي به طور روزانه تميز شوند و غذاي باقيمانده از دانخوري خارج گردد بعد از اولين تغذيه مدفوع جوجه‌ها بررسي مي‌گردد چنانچه اسهال مشاهده گرديد بايستي آنتي بيوتيك به آب آشاميدني يا غذا اضافه نمود.

در طي دره روز اول جوجه‌ها دان كم مصرف مي‌كنند زيرا هنوز از زرده استفاده مي‌نمايند جوجه‌ها در شب فعال نبوده بنابراين تغذيه در شب نياز نيست. مصرف غذا و افزايش وزن بطور مرتب ثبت گردد چنانچه افزايش وزن مشاهده گرديد بايد نسبت به كاهش ميزان غذا يا افزايش فيبر در جيره اقدام‌نمود.

تغذيه جوجه‌ها با علوفه

جوجه‌ها علوفه سبز را دوست دارند لذا بايستي از علوفه خرد شده در تغذيه آنها استفاده نمود. و روزانه سه تا چهار بار به خوراك آنها افزود. بايستي توجه داشت كه در طي ماه اول فقط از برگ علوفه استفاده شود. و هرگز از ساقه و ريشه در ماه اول استفاده نگردد . چنانچه به عللي استفاده از علوفه سبز ممكن نباشد مي‌توان از شبدر و يونجه خشك استفاده نمود .به هر حال چه علوفه خشك يا تر باشد بايستي آن را به قطعات ريز به اندازه 6 ميلي متر خرد كرد. ميزان استفاده از علوفه با افزايش سن جوجه‌ها افزايش يافته بطوريكه در سن 10 هفتگي به 20% كل غذا مي‌رسد . چريدن در يونجه زارها از سن دو هفتگي به بعد به جاي تغذيه دستي توصيه مي‌گردد جهت جلوگيري از خوردن ساقه‌ها و اشياء خارجي بايستي مراقبت لازم را مبذول داشت. هنگام بردن جوجه‌ها به مرتع بايستي به نكات زير توجه داشت:

1- جوجه‌ها نبايستي گرسنه به داخل چمنزارها بيايند و قبل از آن با غذاي با انرژي بالا تغذيه گردند.

2- در هنگام شروع چرا بايستي رفتار خوراك خوردن جوجه‌ها در مرتع بدقت زير نظر گرفته شود.

3- زمان چريدن نبايستي از نيم ساعت و دو بار در روز تجاوز كند پس از آنكه جوجه‌ها به چريدن عادت كردند مي‌توان زمان آن را افزايش داد.

4- چنانچه ارتفاع علوفه چراگاه بلند بوده و بويژه داراي يونجه خشبي باشد براي جوجه‌ها مشكل است كه بين برگ و ساقه و يونجه فرق بگذارد لذا ممكن است از ساقه استفاده كرده و به دنبال سنگريزه بگردند. بهتر است ارتفاع علوفه چراگاه از پشت جوجه‌ها بلندتر نباشد.

هنگام بردن جوجه‌ها به چراگاه بايستي دقت كرد كه علوفه چراگاه مرطوب نباشد . چنانچه باران آمده باشد بايستي تا خشك شدن علوفه بردن جوجه‌ها را به تعويق انداخت زيرا علوفه خيس باعث مرگ جوجه‌ها مي‌شود چنانچه مراتع براي چريدن جوجه‌ها وجود نداشته باشد ازهفته دوم به بعد بايستي جوجه‌ها را به گردشگاه آورد تا در هواي گرم و آفتابي بدوند حداقل مساحت گردشگاه براي هر جوجه يك متر مربع مي باشدو بايستي كاملاً مراقب بود كه گردشگاه از اشياء خارجي عاري باشد. دانخوري به تعداد كافي در دسترس جوجه‌ها باشد به تدريج كه جوجه‌ها با محيط آشنا شدند مي‌توان از تعداد دانخوري ها كاست با افزايش سن جوجه‌ها بايستي گردشگاه را وسيع تر كرد و حصارهاي را قدري عقب برد نوشيدن آب را نيز همانند خوردن غذا به جوجه‌ها ياد داد رنگي كردن آب با تكه هاي غذا و همچنين انداختن اشياء پلاستيكي رنگي به داخل آبخوري جوجه‌ها را به طرف آبخوري مي كشاند ارتفاع آبخوري‌ها نبايد زياد باشد و وجود يك آبخوري به ازاي سه دانخوري كافي مي‌باشد. آبخوري نبايد در معرض نور خورشيد باشد.

تغذيه نيمچه هاي گوشتي

 

نيمچه شترمرغ به سنين بين سه ماه تا 14 ماهگي اطلاق مي‌گردد هدف اصلي از تغذيه در اين مرحله رساندن وزن شترمرغ‌ها جهت كشتار است با افزايش وزن راندمان تبديل غذا به وزن كاهش مي يابد.

تغذيه شترمرغ‌هاي مادر

توليد مثل در شترمرغ‌هاي مادر از اهميت خاصي برخوردار است و درصد باروري، هچ و ماندگاري جوجه‌ها از تخم‌هاي توليدي ميزان موفقيت در پرورش شتر مرغ مادر را نشان مي‌دهد. در تغذيه شترمرغ‌هاي مادر از ابتداي تولد تا پايان دوره بايستي از پروار شدن آنها جلوگيري كرده و ميزان غذاي مصرفي تحت كنترل باشد. تغذيه هنگام تخم‌گذاري و فصل غير تخم‌گذاري متفاوت مي‌باشد در هنگام جفت‌گيري پروتئين جيره افزايش مي يابد در دوره تخم‌گذاري شترمرغ‌ها به انرژي و پروتئين بيشتري نياز دارند مقادير مناسب ويتامين و مواد معدني در باروري تخم‌ها تاثير مثبت دارد در فصل غير تخم گذاري جيره غذايي در حد نگهداري است و از دادن غذاي كمتر يا بيشتر خودداري گردد زيرا باعث مي‌شود در فصل توليد مثل شترمرغ مادر با مشكل مواجه گردد. روش عملي تغذيه در فصل غير توليد بالانس جيره با غذاهاي حاوي فيبرخام بالا و انرژي و پروتئين پايين است.

هرگز از غذاهاي كپك زده و هرگونه غذايي كه در مورد سلامت آن دچار شك هستيد در تغذيه شترمرغ استفاده نكنيد هرگز نبايد به شترمرغ اجازه داد كه وزني بيش از اندازه داشته باشد كه اين اضافه وزن بر روي توليد تخم، نژادگيري، توليد گوشت و كيفيت آن تاثير منفي دارد.

 

 

معرفي شركت  |  اعضاء| فعاليت ها| پروژه ها| مقالات علمي   | تصاوير| نشرياتتخصصي | اخبار| تبليغات| سايتهاي مرتبط

طراحي سايت :‌ع.ص - 1387